dżentelmen, gentleman

Poprawna pisownia

gentlemen

Błędna forma

Wyjaśnienie

Czy mężczyzna o nieskazitelnych manierach to dżentelmen, gentleman, a może gentlemen? To pytanie nurtuje wielu piszących po polsku, dlatego warto raz na zawsze rozwiać wszelkie wątpliwości.

Forma gentlemen to najczęstszy błąd – jest to po prostu angielska liczba mnoga od gentleman (odpowiednik polskiego 'dżentelmeni’). Używanie jej w odniesieniu do jednej osoby to językowa wpadka, której należy unikać.

Język polski daje nam w tym przypadku aż dwa równoprawne, w pełni poprawne warianty. Pierwszy to gentleman – oryginalna, angielska forma, którą możemy stosować jako wyraz obcego pochodzenia. Drugi to dżentelmen – wersja spolszczona, zapisana zgodnie z polską fonetyką, czyli tak, jak słowo rzeczywiście brzmi. Oba zapisy są uznawane przez polskie słowniki i normy językowe.

Wybór między tymi dwiema formami zależy głównie od kontekstu i preferencji autora. W tekstach bardziej formalnych lub tematycznie związanych z kulturą anglosaską naturalnie może pojawić się gentleman. W codziennej polszczyźnie częściej jednak spotykamy spolszczone dżentelmen, które płynnie wpisuje się w reguły odmiany i gramatyki polskiej.

Przykłady zastosowania

Zachowaj się jak przystało na dżentelmena i ustąp miejsca starszej pani.

Prawdziwy dżentelmen zawsze dotrzymuje danego słowa.

W tym towarzystwie czuł się jak ostatni gentleman – elegancki, uprzejmy i pełen klasy.

Mówią, że w dzisiejszych czasach trudno spotkać prawdziwego gentleman starej daty.