kałuża

Poprawna pisownia

kałurza, kałóża

Błędna forma

Wyjaśnienie

Jedyną poprawną formą tego rzeczownika jest kałuża. Formy kałurza oraz kałóża są błędami ortograficznymi, które nie mają żadnego uzasadnienia w polskim systemie językowym.

Pisownia słowa kałuża należy do tzw. wyjątków ortograficznych – nie obejmuje jej żadna prosta reguła, którą można by zastosować mechanicznie. Oznacza to, że zapis tego wyrazu trzeba po prostu zapamiętać. Błąd kałurza polega na wstawieniu zbędnej litery r, której w tym słowie nigdy nie było. Z kolei kałóża to efekt mylnego przekonania, że samogłoska u powinna być tu zapisana jako ó – tymczasem w słowie kałuża piszemy zawsze zwykłe u otwarte.

Warto wiedzieć, że pisownia u (a nie ó) w tym wyrazie nie wynika z wymian głoskowych ani z pokrewieństwa z innymi słowami – jest to po prostu ustalona, historyczna forma, którą należy przyjąć i zapamiętać.

Przykłady zastosowania

Po intensywnym deszczu na chodniku powstała ogromna kałuża, którą trzeba było obejść dookoła.

Dzieci wróciły do domu ubłocone, bo przez całe popołudnie skakały w każdą napotkaną kałużę.

Na środku parkingu stała głęboka kałuża, w której znikały koła przejeżdżających samochodów.

Pies z radością wskoczył w kałużę i ochlapał błotem wszystkich przechodniów.