chałtura

Poprawna pisownia

hałtura

Błędna forma

Wyjaśnienie

Zastanawiasz się, jak poprawnie napisać to słowo – przez ch czy przez h? Jedyna dopuszczalna forma to chałtura – z literą ch na początku.

Skąd pochodzi to słowo i dlaczego tak je piszemy? Chałtura trafiła do języka polskiego z języka rosyjskiego, gdzie funkcjonuje jako халтура i wymawia się ją z głoską zapisywaną cyrylicą jako х. Języka polskiego nie ma odpowiedniej litery dla tego dźwięku, dlatego takie zapożyczenia z języka rosyjskiego konsekwentnie oddajemy za pomocą połączenia liter ch. To utrwalona reguła dotycząca całej grupy podobnych zapożyczeń.

Forma hałtura przez samo h jest błędem, który wynika z przekonania, że skoro dźwięk brzmi podobnie do h, to tak właśnie należy go zapisywać. Tymczasem polska ortografia wymaga tu ch – i nie ma od tego wyjątku.

Co oznacza samo słowo? Chałtura to pojęcie, które używamy w kilku bliskich znaczeniach: może opisywać produkt niskiej jakości, bubel lub tandetę, ale też pracę wykonaną niestarannie i wyłącznie dla pieniędzy, bez zaangażowania i ambicji. W środowisku twórczym chałtura to utwór lub dzieło pozbawione głębszej wartości artystycznej.

Przykłady zastosowania

Reżyser, który zaczynał od nagradzanych filmów, wypuścił tym razem prawdziwą chałturę.

Klient odesłał zamówienie, twierdząc, że to zwykła chałtura – materiały rozpadły się po tygodniu użytkowania.

Przez kilka lat grał chałturę na weselach, żeby opłacić rachunki i zebrać środki na własny projekt muzyczny.

Redakcja odrzuciła maszynopis, bo recenzent ocenił go jako chałturę nieprzystającą do poziomu wydawnictwa.

Nasze materiały edukacyjne