Czy zdarzyło Ci się napisać dzienki zamiast dzięki? To jeden z częstszych błędów ortograficznych, który wynika wprost z potocznej wymowy. Wiele osób, pisząc szybko – na przykład w wiadomościach czy mediach społecznościowych – zapisuje to słowo tak, jak je słyszy. Tymczasem jedyna poprawna forma to dzięki – przez ę.

Słowo dzięki ma w polszczyźnie podwójną rolę. Po pierwsze, funkcjonuje jako rzeczownik w liczbie mnogiej, będący potocznym wyrazem wdzięczności – używamy go, gdy chcemy komuś podziękować w nieformalny sposób. Po drugie, pełni funkcję przyimka łączącego się z rzeczownikiem w celowniku i oznacza przyczynę lub sprawcę czegoś pozytywnego, np. dzięki staraniom, dzięki Tobie.

Skąd pochodzi litera ę w tym wyrazie? Historycy języka wskazują, że polska głoska nosowa ę rozwinęła się na gruncie języka polskiego w sposób unikalny – nie pojawia się ona w takim samym połączeniu w żadnym innym języku słowiańskim. Wyrazy, których pisownia ukształtowała się historycznie, z reguły zachowują swoją oryginalną formę i nie podlegają uproszczeniom fonetycznym. Dlatego zapis dzienki – choć może odzwierciedlać pewien sposób wymawiania – jest błędem i nie jest akceptowany przez normy języka polskiego.

Prosta wskazówka: zawsze gdy masz wątpliwości, pamiętaj, że poprawna pisownia to dzięki – tak jak więcej, później czy między, gdzie mimo nosowej wymowy piszemy ę, a nie en.