Zastanawiasz się, czy poprawnie napisać istniałby razem, czy może istniał by osobno? Odpowiedź jest jednoznaczna – obowiązuje tu jedna z fundamentalnych zasad polskiej ortografii dotyczącej cząstki -by.
Reguła jest prosta: cząstkę -by łączymy z czasownikiem zawsze razem, gdy czasownik występuje w formie osobowej, czyli został odmieniony przez osoby i liczby. Forma istniałby to tryb przypuszczający trzeciej osoby liczby pojedynczej (odpowiada na pytanie: co robiłby on?). Ponieważ jest to forma osobowa, cząstka -by musi przylegać do niej bezpośrednio, tworząc jedno słowo.
Zapis istniał by z odstępem to błąd ortograficzny, który pojawia się bardzo często – bywa, że piszący mylnie traktują by jako osobny wyraz lub partykułę. Tymczasem w połączeniu z osobową formą czasownika -by jest integralną częścią formy trybu przypuszczającego i nie może być od niej oddzielona spacją.
Warto zapamiętać prostą wskazówkę: jeśli możesz przy danym czasowniku zapytać kto? co? i uzyskać logiczną odpowiedź (on, ona, ono, ja, my itd.), masz do czynienia z formą osobową – i wówczas -by piszemy łącznie.
