piorun

Poprawna pisownia

piorón

Błędna forma

Wyjaśnienie

Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego piszemy piorun, a nie piorón? Odpowiedź kryje się głęboko w historii języka polskiego i zasadzie historycznej pisowni.

Jedyną poprawną formą jest piorun – przez zwykłe u. Zapis przez ó jest błędem, który może się wydawać intuicyjny, ponieważ w języku polskim ó i u brzmią identycznie. Właśnie ta fonetyczna tożsamość sprawia, że wiele osób ma wątpliwości.

Dlaczego zatem piszemy przez u? To zasługa tzw. zasady historycznej, która nakazuje zachować dawną pisownię wyrazów przejętych ze starszych etapów języka. Słowo piorun wywodzi się ze starosłowiańskiego perunъ – co ciekawe, była to też nazwa słowiańskiego boga burzy i piorunów, Peruna. W procesie ewolucji językowej e przeszło w io, a prasłowiańskie u zachowało się niezmienione do dziś.

Prosta wskazówka, która pomoże Ci zapamiętać poprawną formę: piorun to wyraz, w którym u nigdy się nie wymienia na o w żadnej formie odmiany – mówimy pioruna, piorunowi, piorunem. Brak alternacji o/u w odmianie to sygnał, że piszemy przez u, nie przez ó.

Przykłady zastosowania

Na niebie pojawił się potężny piorun, który rozświetlił całą okolicę.

Dzieci uciekły do domu, gdy pierwszy piorun uderzył w pobliskie drzewo.

Stary dąb na wzgórzu został doszczętnie spalony – trafił go piorun podczas nocnej burzy.

Wpadł do pokoju jak piorun z jasnego nieba i ogłosił, że wygrali konkurs.

Nasze materiały edukacyjne