Jedyną poprawną formą jest tajemnica poliszynela. Zapis tajemnica polisznela jest błędem, który wynika z uproszczenia trudniejszej w wymowie nazwy własnej.
Skąd pochodzi słowo poliszynel? Jego historia jest długa i ciekawa. Wywodzi się ono od włoskiej postaci scenicznej zwanej Pulcinella – komicznego bohatera ludowego teatru, słynącego z gadatliwości i ciętego języka. Z Włoch ta barwna figura trafiła do Francji, gdzie pod postacią polichinelle zadomowiła się w teatrze kukiełkowym. To właśnie z języka francuskiego polszczyzna zapożyczyła tę nazwę, przyjmując jej wymowę i zapis. Stąd w polskim słowie pojawia się charakterystyczna sekwencja liter -szyn-, a nie skrócone -szn-.
Wyrażenie tajemnica poliszynela oznacza coś, co z pozoru uchodzi za sekret, lecz w rzeczywistości wiedzą o tym wszyscy. Nawiązuje to bezpośrednio do teatralnej natury lalki – polichinelle wyśmiewał się ze wszystkiego głośno i publicznie, więc żadna 'tajemnica’ nie mogła przy nim długo pozostać ukryta.
Zapamiętaj: pisownia przez -szyn- odzwierciedla francuskie brzmienie tego słowa i jest jedyną akceptowaną formą w języku polskim.













