Poprawna pisownia

Wyjaśnienie

Czy pisać pohybel czy pochybel? To pytanie, które niejednego może wprawić w zakłopotanie – zwłaszcza że słowo to pojawia się dziś niemal wyłącznie w jednym, utrwalonym połączeniu z przyimkiem na.

Jedyna poprawna forma to pohybel – z literą h, nie ch. Skąd taka pisownia? Wyraz ten trafił do polszczyzny z języka ukraińskiego i zachował oryginalną pisownię, którą przejęliśmy bezpośrednio z języka źródłowego. To właśnie etymologia rozstrzyga tę wątpliwość – zapis przez h jest jedynym uznawanym przez normy języka polskiego.

Sam wyraz pohybel to dziś archaizm – dawniej oznaczał szubienicę, a konkretnie jej poziomą belkę służącą do przymocowania pętli. We współczesnej polszczyźnie żyje on wyłącznie jako część utartego wyrażenia na pohybel, które wyraża życzenie klęski, zagłady lub upadku czegoś bądź kogoś. Wyrażenie to piszemy rozłącznie, ponieważ jest to typowe połączenie przyimka z rzeczownikiem.

Podsumowując: zawsze pohybel przez h, nigdy przez ch. Jeśli masz wątpliwości, przypomnij sobie ukraińskie korzenie tego słowa – to najłatwiejszy sposób, by zapamiętać tę zasadę raz na zawsze.

Przykłady zastosowania

Tłum zebrany na placu krzyknął zgodnie: „Na pohybel tyranom!”

Poeta zakończył swój wiersz gorzką frazą „na pohybel złudzeniom”, która stała się hasłem całego pokolenia.

Wznieśli toast na pohybel korupcji i wszelkiej niesprawiedliwości.

Historyk przypomniał, że okrzyk „na pohybel” towarzyszył wielu rewolucjom i powstaniom w dziejach Europy.

Ocena

Średnia ocena: 5 / 5. Liczba głosów: 34

Autorka
Picture of Małgorzata Woźna
Małgorzata Woźna

Polonistka, tworzy materiały o poprawnej polszczyźnie i przygotowuje uczniów do egzaminów.

Materiały edukacyjne
Kategorie produktów