wierzchołek

Poprawna pisownia

wieszchołek

Błędna forma

Wyjaśnienie

Czy zastanawiałeś się kiedyś, jak poprawnie zapisać słowo oznaczające najwyższy punkt góry lub szczyt figury geometrycznej? Jedyna poprawna forma to wierzchołek – przez rz, nie przez sz. Zapis wieszchołek jest błędem ortograficznym.

Skąd wiadomo, że piszemy rz, a nie sz? Z pomocą przychodzi etymologia, czyli historia słowa. Wierzchołek wywodzi się od wyrazu wierzch, który z kolei pochodzi od staropolskiego wierch (oznaczającego szczyt, górę). Mamy tu do czynienia z tzw. rz wymiennym – zjawiskiem, w którym rz jest wyraźnie powiązane z r w innych formach tego samego słowa (wierzch, bo: wierch). To pewny sygnał, że należy pisać rz, nie sz.

Błąd wieszchołek powstaje zapewne wskutek podobieństwa brzmienia głosek rz i sz w wymowie potocznej. Warto jednak pamiętać, że powiązanie z wyrazem wierzch jednoznacznie wskazuje poprawną pisownię. Kiedy masz wątpliwości, wróć do podstawy słowotwórczej – to niezawodna metoda!

Przykłady zastosowania

Turyści dotarli na wierzchołek góry tuż przed zachodem słońca.

Matematyk wyjaśnił uczniom, że wierzchołek trójkąta to punkt przecięcia jego dwóch boków.

Afera finansowa to tylko wierzchołek góry lodowej – prawdziwe problemy tkwią głębiej.

Z tarasu na wierzchołek tej skały prowadzi stroma, kamienista ścieżka.