tempo, tępo

Poprawna pisownia

Wyjaśnienie

Czy wiesz, że zarówno tempo, jak i tępo to poprawne formy w języku polskim? Wszystko zależy od tego, co chcesz wyrazić. To dwa zupełnie różne wyrazy, które pełnią odmienne funkcje w zdaniu.

Tempo (pisane przez o) to rzeczownik oznaczający szybkość wykonywania jakiejś czynności, rytm ruchu lub stopień prędkości w muzyce. Wyraz ten wywodzi się z języka włoskiego, gdzie tempo znaczy po prostu 'czas’. Polska ortografia przyjęła zarówno jego brzmienie, jak i oryginalną pisownię. Warto też pamiętać o ogólnej zasadzie: w zapożyczeniach z innych języków przed spółgłoskami takimi jak p, b, t, d, c, ć, dź, k, g zawsze piszemy om, nie ą – stąd właśnie tempo, a nie tąpo.

Tępo (pisane przez ę) to z kolei przysłówek, który opisuje cechy lub sposób działania. Może oznaczać, że coś jest pozbawione ostrego zakończenia, albo że ktoś reaguje bez skupienia, bezmyślnie lub z nieobecnym wyrazem twarzy. Używamy go zawsze wtedy, gdy chcemy opisać, jak coś wygląda lub jak ktoś się zachowuje.

Kluczem do wyboru właściwej formy jest pytanie o funkcję słowa w zdaniu: jeśli mowa o szybkości lub rytmie – piszemy tempo; jeśli opisujemy cechę lub sposób bycia – sięgamy po tępo.

Przykłady zastosowania

Biegacze starali się utrzymać równe tempo przez całą długość trasy maratonu.

Zmiany w tej branży zachodzą w zawrotnym tempo, które trudno za sobą nadążyć.

Ostrze tego noża jest zbyt tępo zakończone, żeby sprawnie kroić chleb.

Siedział przy stole i patrzył tępo w okno, jakby myślami był zupełnie gdzie indziej.

Ocena

Średnia ocena: 5 / 5. Liczba głosów: 45